Reklama

Podlasie

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Wizyta Ojca Świętego Jana Pawła II w Drohiczynie 10 czerwca 1999 r. sprawiła, że zarówno to niewielkie podlaskie miasteczko, o bardzo dawnej metryce, jak i całe Podlasie stały się obiektem zainteresowania zwiększonej liczby pielgrzymów i turystów.

Podlasie to historyczna kraina Polski nad środkowym Bugiem, górną Narwią i Biebrzą. Region ten uformował się dopiero po unii polsko-litewskiej w XV-XVI w. z części dawnych ziem Jaćwingów oraz ziem pogranicza mazowiecko-rusko-litewsko-pruskiego. Ziemie te należały od XI w. w większości do Rusi, chociaż były przejściowo zdobywane przez wojska książąt polskich. Niektóre ziemie historycznego Podlasia należały do Mazowsza, a niewielkie obszary do Jaćwingów. W XIV w. Podlasie było terenem spornym między Mazowszem a Litwą.

Nazwa Podlasie (pierwotnie Podlasze) powstała w XIV w. w Wielkim Księstwie Litewskim i oznaczała ziemie leżące w sąsiedztwie Polaków (Lachów). Do powszechnego użycia nazwa ta weszła dopiero po 1563 r. jako określenie pogranicznej części województwa trockiego, z której król Zygmunt Stary utworzył w roku 1520 województwo podlaskie. Województwo to składało się z ziem: drohiczyńskiej, bielskiej i mielnickiej. Granice tego województwa powstawały jednak nieustabilizowane i wywoływały kontrowersje do połowy XVII w. W 1569 r. po Unii Lubelskiej Podlasie zostało wyłączone z Wielkiego Księstwa Litewskiego i włączone do Korony. Stolicą województwa stał się Drohiczyn i pozostał nią przez 275 lat - aż do roku 1795 - trzeciego rozbioru Polski.

Po trzecim rozbiorze Polski Podlasie podzielono wzdłuż Bugu między Prusy i Austrię. W 1807 r. "pruska" część Podlasia przeszła do zaboru rosyjskiego (jako obwód białostocki), pozostałą: "austriacką" część wcielono w 1809 r. do Księstwa Warszawskiego, a w 1815 r. do Królestwa Kongresowego.

W II Rzeczypospolitej przeważająca część historycznego Podlasia znalazła się w województwach białostockim i lubelskim. We wrześniu 1939 r. zachodnią część Podlasia zajęli Niemcy, wschodnią zaś wojska sowieckie.

W średniowieczu terytorium Podlasia było kolonizowane głównie przez Mazowszan i Rusinów, co wytworzyło specyficzny dla tych ziem układ stosunków narodowościowych i społecznych. W końcu XVI w. Podlasie było jednym z najgęściej zaludnionych obszarów Rzeczypospolitej. Usytuowanie na pograniczu polsko-litewskim sprawiało, że współistniały tu elementy ustroju społecznego obu tych krajów. Na wsi utrzymywały się silne gospodarstwa chłopskie i znaczny odsetek chłopów płacących czynsz. Dominowała własność drobnoszlachecka. W XVI i XVII w. Podlasie było ważnym eksporterem zboża, produktów leśnych (smoły) i drewna ( świerków na maszty okrętowe). Wśród rzemiosł większe znaczenie osiągnęło garbarstwo (w Drohiczynie, Bielsku Podlaskim, Wysokiem Mazowieckiem, Boćkach i Łosicach). Poza kontaktami handlowymi z Gdańskiem dominowała wymiana handlowa z Rusią.

Największymi miastami Podlasia w okresie przedrozbiorowym były: Drohiczyn - siedziba województwa, Bielsk Podlaski, Tykocin i Węgrów. W XVIII w. rozwinął się Białystok - rezydencja Branickich, a w XIX w. centrum przemysłu i węzeł kolejowy. W XIX w. Podlasie pełniło rolę terytorium pogranicznego między Królestwem Kongresowym a Rosją. W wyniku nowego podziału administracyjnego tylko część historycznego Podlasia znalazła się w granicach województwa podlaskiego, reszta w województwie mazowieckim i lubelskim. Do największych turystycznych atrakcji Podlasia możemy zaliczyć miasteczka: Drohiczyn, Ciechanowiec, Mielnik i Tykocin oraz leżącą na skraju regionu Puszczę Białowieską.

Tutaj także znajdują się lokalne centra pielgrzymkowe z koronowanymi wizerunkami Matki Bożej w Kodniu, Leśnej Podlaskiej, Hodyszewie, Ostrożanach i Miedznie, oraz centrum pielgrzymkowe polskiego prawosławia - Grabarka k. Siemiatycz.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

2001-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Kard. Ryś zaprasza do budowania wspólnoty Kościoła i ogłasza plan Synodu Diecezjalnego

2026-02-21 16:45

[ TEMATY ]

kardynał Ryś

Biuro Prasowe Archidiecezji Krakowskiej

Kard. Grzegorz Ryś

Kard. Grzegorz Ryś

Do wspólnej drogi, do słuchania razem Ducha Świętego, oraz do budowania wspólnoty Kościoła poprzez wzajemne słuchanie siebie zaprosił wiernych archidiecezji krakowskiej kard. Grzegorz Ryś. W liście pasterskim metropolita krakowski zachęca też do "budowania Kościoła wiernych pozostających względem siebie w prawdziwych i żywych relacjach, współodpowiedzialnych, zatroskanych o innych i o jakość kościelnych wspólnot". W liście na Wielki Post metropolita krakowski podzielił się też ramowym planem Synodu Diecezjalnego, który rozpocznie się 14 marca. List będzie czytany w kościołach i kaplicach Archidiecezji Krakowskiej jutro - w niedzielę, 22 lutego.

    W pierwszą niedzielę Wielkiego Postu zawsze towarzyszymy Jezusowi na pustyni. Albo lepiej: odkrywamy, że to ON towarzyszy NAM na każdej naszej pustyni – więcej: towarzyszy nam na każdym kroku naszej życiowej drogi. Św. Mateusz w swojej Ewangelii konsekwentnie to pokazuje, jak Jezus swoim życiem powiela każdy fragment losu swojego narodu. Rodzi się w skromnym Betlejem jak król Dawid. Potem – wraz Rodzicami – ucieka do Egiptu i znajduje tam ocalenie – jak wieki przed Nim wszyscy synowie Jakuba/Izraela. Potem powraca do Ojczyzny i spędza na pustyni – podobnie jak Żydzi po wyjściu z Egiptu – 40 dni (symbolizujących 40 lat), doświadczając wszystkich „pokus pustyni”:         głodu (pierwsza pokusa);        niewiary, czyli wystawiania Boga na próbę (pokusa druga);        bałwochwalstwa (pokusa trzecia: wszystkie bogactwa świata jak pustynny, złoty cielec).
CZYTAJ DALEJ

Kod pocztowy ważniejszy niż talent? Uczeń ze wsi ma nawet dziesięciokrotnie mniejsze szanse

2026-02-20 20:55

[ TEMATY ]

Andrzej Sosnowski

Red.

Andrzej Sosnowski

Andrzej Sosnowski

Żyjemy w epoce światłowodu, e-dzienników i wirtualnych klas. A jednak mapa Polski wciąż dzieli dzieci na tych z „centrum” i tych z „peryferii”. Badania pokazują, że uczeń ze wsi ma nawet dziesięciokrotnie mniejsze szanse na dostanie się do prestiżowego liceum niż jego rówieśnik z dużego miasta – nawet przy podobnych wynikach egzaminu. Widać więc, że w edukacji nadal rządzi geografia. I to nie tylko ta z atlasu.

Kilka dni temu czytaliśmy o „geografii możliwości”. To określenie trafia w sedno. Analizy obejmujące lata 2019–2021 pokazują jasno: młodzi ludzie, którzy uczęszczali do szkół podstawowych w dużych miastach (powyżej 100 tys. mieszkańców), mają od siedmiu do nawet dziesięciu razy większe szanse na kontynuowanie nauki w prestiżowym liceum niż ich rówieśnicy ze szkół wiejskich – i to przy porównywalnych wynikach egzaminu ósmoklasisty.
CZYTAJ DALEJ

W hołdzie Matkom Sybiraczkom

2026-02-22 20:08

Magdalena Lewandowska

Tablicę poświęcił ks. Jacek Froniewski.

Tablicę poświęcił ks. Jacek Froniewski.

We Wrocławskiej parafii Odkupiciela Świata odbyła się podniosła i wzruszająca uroczystość – odsłonięcie i poświęcenie tablicy pamiątkowej Matkom Sybiraczkom.

To hołd dla tysięcy matek, których wiara w Boga, miłość i bezgraniczne poświęcenie ocaliło ich dzieci na Nieludzkiej Ziemi. Eucharystii przewodniczył ks. prof. Jacek Froniewski, kanclerz kurii i wikariusz generalny archidiecezji wrocławskiej, a tablice odsłonił pan Roman Janik, jeden z najstarszych żyjących we Wrocławiu Sybiraków.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję